ฟ้าทะลายโจร ราคาต้นแห้งยามนี้ สูงขึ้น 10 เท่า จากกิโลละ 50 เป็น 500 บาท แล้ว

ฟ้าทะลายโจร ราคาต้นแห้งยามนี้ สูงขึ้น 10 เท่า จากกิโลละ 50 เป็น 500 บาท แล้ว
ฟ้าทะลายโจร ราคาต้นแห้งยามนี้ สูงขึ้น 10 เท่า จากกิโลละ 50 เป็น 500 บาท แล้ว

ฟ้าทะลายโจร ราคาต้นแห้งยามนี้ สูงขึ้น 10 เท่า จากกิโลละ 50 เป็น 500 บาท แล้ว

สืบเนื่องจากสถานการณ์การแพร่ระบาดของไวรัสโควิด-19 ทำให้ผู้ติดเชื้อเพิ่มขึ้นเป็นจำนวนมาก ส่งผลให้ความต้องการสมุนไพรฟ้าทะลายโจร สูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง อย่างไรก็ตาม มีการตั้งคำถามถึง สมุนไพรฟ้าทะลายโจรที่จำหน่ายในท้องตลาดนั้น มีมาตรฐานมากน้อยเพียงใด และสามารถตรวจสอบย้อนกลับได้ถึงแหล่งที่มาและความน่าเชื่อถือได้หรือไม่

ผศ.ดร.ศรีบุษย์ ศรีไชยจรูญพง หัวหน้าทีมวิจัย จากคณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตเฉลิมพระเกียรติ จ.สกลนคร และคณะจึงได้ทำการศึกษาวิจัยในหัวข้อ “การสร้างนวัตกรรมชุมชน เพื่อพัฒนาเกษตรกรกลุ่มสมุนไพร” ภายใต้โครงการวิจัย “การสร้างนวัตกรรมชุมชนเพื่อพัฒนาเศรษฐกิจฐานราก และบรรเทาผลกระทบจากโควิด-19 พื้นที่จังหวัดสกลนคร” ระหว่างเดือน ธันวาคม 2563 – มิถุนายน 2564

โดยได้รับทุนสนับสนุนจาก หน่วยบริหารและจัดการทุนวิจัยด้านการพัฒนาระดับพื้นที่ (บพท.) และความร่วมมือกับภาคีเครือข่าย ได้แก่ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดสกลนคร, มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร, มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลอีสาน, กรรมาธิการวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม, ผู้ว่าราชการจังหวัดสกลนคร และโรงพยาบาลพระอาจารย์ฝั้นอาจาโร

ฟ้าทะลายโจร

ผศ.ดร.ศรีบุษย์ และคณะ ได้ทำการศึกษาบริบทพื้นที่ อ.วานรนิวาส จ.สกลนคร ที่ได้รับผลกระทบจากโรคระบาดโควิด ด้านเศรษฐกิจ สังคม วิถีชีวิตในท้องถิ่น รวมถึงสาเหตุ ปัจจัย เงื่อนไขที่เกี่ยวข้องทั้งเอื้อและไม่เอื้อกับการสร้างมาตรฐาน GAP พืชสมุนไพร ทั้งนี้ เพื่อสร้างกลุ่มเกษตรกรเปราะบางพืชสมุนไพร ให้ได้รับการรับรองมาตรฐาน GAP และเพิ่มมูลค่าพืชสมุนไพรสู่การเป็นสินค้า OTOP รวมทั้งจัดการห่วงโซ่อุปทาน และห่วงโซ่คุณค่าผลผลิตสมุนไพรของเกษตรกร

มีช่องทางการตลาดทั้งออนไลน์ ออฟไลน์ ตราสินค้าและบรรจุภัณฑ์ให้มีอัตลักษณ์ของชุมชน รายได้ของกลุ่มเกษตรกรเพิ่มขึ้นอย่างน้อย 10,000 บาทต่อครัวเรือนต่อเดือน และเพื่อให้เกิดเครือข่าย กลไกขับเคลื่อนกลุ่มเกษตรกรเปราะบางพืชสมุนไพรระดับจังหวัด

ผศ.ดร.ศรีบุษย์ กล่าวว่า ก่อนหน้านี้ชาวบ้านปลูกฟ้าทะลายโจรกันอยู่แล้ว แต่ใช้รูปแบบการปลูกแบบเน้นการเจริญเติบโตของต้น ไม่มุ่งเน้นค่าสารสำคัญ Andrographolide เนื่องจากขาดความรู้และเทคนิคเฉพาะด้านเพื่อให้ได้ค่าสารสำคัญสูง ทำให้ห่วงโซ่การผลิตฟ้าทะลายโจรจึงยังไม่ครบวงจร ตลอดจนความรู้วิชาการในวิธีการปลูก การเก็บเกี่ยว การตลาดยังมีน้อย

เมื่อเกิดสถานการณ์การแพร่ระบาดของโควิด-19 ความต้องการของตลาดสูงขึ้น ราคาตลาดฟ้าทะลายโจรต้นแห้ง ราคาสูงจากเดิม 10 เท่า คือ จากราคา 50 เป็น 500 บาท/กิโลกรัม ทางทีมวิจัย จึงได้ร่วมกับภาคีเครือข่าย เข้าไปสร้างนวัตกรรมชุมชนเพื่อพัฒนาเกษตรกรกลุ่มสมุนไพรห่วงโซ่คุณค่าฟ้าทะลายโจร จากเดิมที่ใช้เมล็ดพันธุ์จากชุมชน ปลูกเองขายเองให้ตลาดกลางชุมชน นำมาปรับเป็นห่วงโซ่คุณค่าใหม่

 

โดยมีการคัดเมล็ดพันธุ์ฟ้าทะลายโจรจากแปลงของจังหวัดปราจีนบุรี พัฒนากระบวนการปลูกแบบแปลงมาตรฐาน ปรับปรุงดินและปรับปรุงระบบน้ำ การดูแลและเก็บเกี่ยว ให้มีมาตรฐานตามเกณฑ์แปลงมาตรฐาน (PGS, GAP) อบรมการเก็บเกี่ยวลดต้นทุนการกำจัดวัชพืช จนถึงการตากแห้ง เพื่อให้ได้ค่าสารสำคัญสูง Andrographolide  ซึ่งพบว่า จากเดิมที่เคยได้ 1% เพิ่มเป็น 4-6% สามารถสร้างมูลค่าเพิ่มฟ้าทะลายโจร 1 กิโลกรัม ตากแห้งเป็นแคปซูล จากกิโลกรัมละ 150 บาท เพิ่มเป็น 2,000 บาท

นอกจากนี้ ยังมีการสร้างตราสินค้า ภูพานไพล เป็นตราสินค้าหลักของกลุ่ม และสร้างการรับรู้ผ่านตลาดออนไลน์ ผ่านเพจ ภูพานไพล ฟ้าทะลายโจรแห้ง ต้นกล้าฟ้าทะลายโจร มีการทำ MOU และ Contract Farming กับบริษัทโรงงานผลิตยาแคปซูล แปรรูปแคปซูลยา 2 บริษัท เกษตรกรมีรายได้เพิ่มจาก 10,000 บาทต่อครัวเรือนต่อเดือน เป็น 20,000 บาทต่อครัวเรือนต่อเดือน หรือเพิ่มขึ้นถึง 2 เท่า ส่งผลให้มีเกษตรกรนอกพื้นที่สนใจโมเดลเพิ่มเติมอีก 3 กลุ่มวิสาหกิจ

ทั้งนี้ ผลงานวิจัยดังกล่าว อยู่ระหว่างเขียนรายงานฉบับสมบูรณ์ พร้อมกันนี้ นักวิจัยได้นำชุดความรู้สมุนไพรฟ้าทะลายโจรนำไปขยายผลในโครงการมหาวิทยาลัยสู่ตำบล หรือ U2T (University to Tambon) พื้นที่  อ.วาริชภูมิ จ.สกลนคร

……………………………………………………………………………………..

18-22 สิงหาคมนี้ ติดตาม Healthcare 2021 “วัคซีนประเทศ” บนแพลตฟอร์มออนไลน์และโซเชียลมีเดียเครือมติชน ทั้งเฟซบุ๊กมติชน ข่าวสด ประชาชาติธุรกิจ และยูทูบมติชนทีวี
อ่านสกู๊ปเต็มๆ ที่นี่ :